Amor Ti Vie (part.1), 1903-1910

Καλημέρα κοχύλια μου.

Enrico Caruso η νταλίκα έχει ξαναπαίξει. Παρά το προχωρημένο μου αλτσχάϊμερ, είμαι βέβαιος πως αποκλείεται να μην έχω κάνει αφιέρωμα στον μεγαλύτερο τενόρο όλων των εποχών.

Αλλά, όπως μου συμβαίνει κάποιες φορές, δεν μπορούσα ν'αρνηθώ μια τέτοια παραγγελιά. Και για τον συγκεκριμένο αλλά και για τον εντολέα της παραγγελιάς. Την κοράκλα μου την Νάνσυ.

Κι'επειδής το λεπόν είμαι βέβαιος πως έχω ήδη ασχοληθεί με τα βιογραφικά του, λέω να σας πω δυο κουβεντούλες για τη θέση του ανάμεσα στους μεγάλους τενόρους.

Είναι πρώτος μακράν.

Και δεν το λέω εγώ. Το λένε οι ειδικοί, αυτοί δηλαδής που γνωρίζουν τα των φωνών και της όπερας.

Το μαρτυράει μια 25χρονη καριέρα, όπου εμφανίστηκε σε όλες ανεξαιρέτως τις τεράστιες σκηνές του κόσμου, ερμηνεύοντας όλα σχεδόν τα μεγάλα ρεπερτόρια.

Και είναι, τέλος, ο μεγαλύτερος γιατί, ακόμα κι'αν πέθανε νεότατος (στα 48 του), ακόμα κι'αν οι πάμπολλες ηχογραφήσεις του δεν θα μπορούσαν να έχουν την ποιότητα των ηχογραφήσεων των σύγχρονων (και τεράστιων) τενόρων, το βαρύτονο μέταλλο της φωνής του παραμένει μέχρι και σήμερα απλά αξεπέραστο.

Αυτά τα λίγα γι'αυτόν τον τιτάνα.

Ο ήχος που θ'ακούσετε, παρότι remastered και digitalised, δεν είναι τόσο καλός. Κι'αυτό γιατί σήμερις σας χαρζω ηχογραφήσεις του από τα 1903 έως τα 1910. Όσο "κακές" κι'αν είναι όμως, αποδεικνύουν την τεράστια φωνή του.

Στο δεύτερο μέρος θα παίξουμε μεταγενέστερες.

Για την Νάνσυ μας.

Εδώ το κατεβάζετε.

Giordano - Fedora (Amor Ti Vie)

Puccini - La Boheme (Act 1)

Gounod - Faoust (Act 3 Salut)

Verdi - Il Trovatore (Act 3)

Donizetti - La Favorita (Act 4)

Verdi - La Forza Del Destino (Act 2)

Meyerbeer - L'Africaine (Act 4)

Giordano - Andrea Chenier (Act 5)

Leoncavallo - I Pagliacci (Act 3)

Verdi - Rigoletto (Act 1)

Verdi -  Rigoletto (Act 3)

Verdi - Il Trovatore (Act 5)

Verdi - Aida (Act 3)

Puccini - Tosca (Act 1)

Puccini - Tosca (Act 3)

Puccini - Tosca (Act 4)

Verdi - La Forza Del Destino (Act 4)

Goldmark - Die Konigin Von Saba (Act 1)

Bizet - Carmen (La Fleur Qui Tue)

Enrico Caruso (2)

Καλημερούδια...

Δεύτερο μέρος του αφιερώματος, σήμερις, στον μέγα Enrico Caruso

Τον είχαμε αφήσει στην απογείωση της καριέρας του, στις αρχές του 20ου αιώνα.

Στα 1901 λαμβάνει μέρος σ'ένα πολύ μεγάλο κοντσέρτο, στην La Scala, το οποίο διοργανώνει ο Toscanini πος τιμήν του πρόσφατα χαμένου Verdi (1901). Εκεί, ο Caruso κλέβει την παράσταση απ'όλους τους άλλους τενόρους, πράγμα που κινεί το ενδιαφέρον της Gramophon and Typwriter Company, η οποία τον υπογράφει για μια σειρά ηχογραφήσεων (τις πρώτες του). Αυτές έλαβαν χώρα στο δωμάτιο ενός ξενοδοχείου στο Μιλάνο, ήταν ακουστικές (χωρίς όργανα δηλαδής) και του απέφεραν μια αμοιβή 100 λιρών.

Του απέφεραν όμως και κάτι πολύ πιο μεγάλο, όπως στην συνέχεια αποδείχτηκε : την δημοσιότητα στις αγγλόφωνες χώρες. Πράγματι, τον επόμενο χρόνο (1902) κλείνει συμνόλαιο με την περίφημη London's Royal Opera House, στην οποία θα κάνει ένα θριαμβευτικό ντεμπούτο στις 14 Μάη του 1902 με το Rigoleto του Verdi.

Στα 1903 ταξιδεύει στην αμερική, αρχίζοντας την λαμπρή του καριέρα στην Metropolitan Opera.

Παράλληλα με την σκηνική, ο Caruso, στα 1904, θα ξεκινήσει και την μεγάλη δισκογραφική του καριέρα, υπογράφοντας με την Victor Talking-Machine Company (μετέπειτα Victor RCA).

Η Αμερική, και ιδιαίτερα η Νέα Υόρκη, θα γίνει το δεύτερο σπίτι του, παρότι συνέχισε τα ταξίδια του σ'όλο τον κόσμο.

Στην Metropolitan Opera θα δώσει πάνω από 850 παραστάσεις, ερμηνεύοντας όλους σχεδόν τους κλασσικούς, κυρίως όμως τους ιταλούς και τους γάλλους.

Παράλληλα, από το 1904 μέχρι το 1920, θα κάνει 290 ηχογραφήσεις, οι οποίες σώζωνται σήμερα μετά από τις απαραίτητες digital διορθώσεις.

Τον Δεκέμβρη του 1920, στην διάρκεια μιας παράστασης στην Brooklyn Academy of Music, θα πάθει αιμορραγία στο λαιμό. Παρά το γεγονός, πως ακολούθησαν άλλες τρεις παραστάσεις, στα τέλη του Δεκέμβρη (αλλά και τον Γενάρη του 1921) η υγεία του επιδεινώνεται συνεχώς. Ακολουθούν διάφορες εγχειρήσεις και, τον Απρίλη του 1921, αποφασίζει να πάει στη Νάπολή του για να αναρρώσει.

Παρότι φαίνεται να πηγαίνει καλύτερα, μια επίσκεψή του σ'έναν τοπικό γιατρό (όχι και τόσο καθαρό) χειροτερεύει τα πράγματα. Τότε είναι που δύο σπουδαίοι ρωμαίοι γιατροί (με δική τους κλινική στη Ρώμη) τον συμβολεύουν ν'αφαιρέσει το ένα του νεφρό. Αυτός συμφωνεί, αλλά τη νύχτα πριν την αναχώρησή του για τη Ρώμη, κι'επειδή πονούσε φριχτά, στο ξενοδοχείο Vesuvio Hotel της Νάπολη (όπου διέμενε), αποφάσισε να χορηγήσει στον εαυτό του μορφίνη.

Λίγη ώρα μετά, στις 9 το βράδυ της 2 Αυγούστου 1921, πέθανε στον ύπνο του.

Ήταν 48 ετών.

Είπαμε όμως πολλά.

Πάμε να χαθούμε πάλι στη μαγεία.

Massenet - Manon (Je suis Seul)

Donizetti - Lucia Di Lammemoor

Puccini - La Boheme, O Soave

Verdi - Rigoletto, act.2

Puccini - Manon Lescaut (Donna)

Rossini - Stabat Mater (Cujus A)

Verdi - Otelo (Si Pel Ciel Marm)

Verdi - La Traviata (Brindis)

Massenet - Le Cid, act.3 (Ah!)

Verdi - Macbeth, act.4

Bizet - Les Pecheurs De Perles

caruso2.mp3

Enrico Caruso (1)

Καλημέρα χρυσά μου.

Όσοι παρακολουθείτε νταλικόφωνο, θα 'χετε καταλάβει πως η κλασσική μουσική κατέχει μια ξεχωριστή θέση. Βιώματα από τη μαμά είναι αυτά.

Για σήμερα, που λέτε, και κατά παράβαση της αρχής μου, πως κλασσικές ηχογραφήσεις είναι μόνον αυτέςτης Deutsche Grammophon, η νταλίκα βρίσκεται στην εξαίσια θέση να σας χαρίσει ένα αφιέρωμα σ'ένα από τα ιερότερα τέρατα της όπερας όλων των εποχών.

Τον Enrico Caruso

Που θα έφτανε μόνο τ'όνομά του, χωρίς άλλες λεπτομέρειες.

Μιας και πρόκειται για έναν από τους μεγαλύτερους τενόρους όλων των εποχών. Ίσως τον μεγαλύτερο. Και, αν ζούσε σε μία εποχή που οι ηχογραφήσεις ήταν πιο άρτιες, σίγουρα θα ήταν. Αλλά που,  ακόμα και έτσι, είναι μακράν στην κορυφή.

Γεννήθηκε στα 1873 στη Νάπολη και βαπτίστηκε Errico (στα ναπολιτάνικα). Enrico τον βάφτισε ο πρώτος του δάσκαλος, με τον οποίο άρχισε να δουλεύει στα 16 του. Παράλληλα, από νεαρότερη ηλικία, ήταν μέλος της χωρωδίας της εκκλησίας της γειτονιάς του.

Η πρώτη του επαγγελματική εμφάνιση θα γίνει τον Μάρτη του 1895, στο Teatro Nuovo της Νάπολη, όπου θα ερμηνεύσει την όπερα L'Amico Francesco, ενός ερασιτέχνη μουσικού (Domenico Morelli), μια ξεχασμένη πια όπερα. Από κείνη την εποχή, θα τελοιοποιήσει τη θεϊκή του φωνή δίπλα σ'έναν μεγάλο δάσκαλο, τον Vincenzo Lombardi.

Στα 1900 γίνεται η απογείωση της καριέρας του. Υπογράφει με την περίφημη La Scala του Μιλάνο και, στις 26 Δεκέμβρη, ερμηνεύει την La Boheme του Puccini, με διευθυντή ορχήστρας ένα άλλο ιερό τέρας : τον Arturo Toscanini.

Από κει, κι'ενώ τον είχαν ακούσει και σε προηγούμενες εμφανίσεις του, ο Caruso εμφανίζεται στο Monte Carlo, στο Buenos Aires αλλά και μπροστά στον Τσάρο στο θέατρο Mariinsky της Αγίας Πετρούπολης. Ιστορική πια είναι και η εμφάνισή του στο περίφημο θέατρο των Bolshoi στη Μόσχα, σε μια περιοδεία με την αφρόκρεμα των ιταλών τραγουδιστών.

Κάπου εδώ λέω να τελειώσω με το πρώτο μέρος του αφιερώματος και να σας αφήσω ν'απολαύσετε. Να σας πω μονάχα, πως η ηχογραφήσεις που θα σας χαρίσω δεν είναι οι digital remastered, αυτές δηλαδής που κυκλοφορούν στα cds. Είναι από τις πρώτες επανεκδόσεις σε βινύλιο (της Phillips) και χρονολογούνται από τα 1954.

Puccini - La Boheme, act.1

Verdi - Il Trovatore, act.3

Meyerbeer - L' Africaine, act.1

Donizetti - La Favorita, act.4

Leoncavallo - I Pagliacci, act.3

Bizet - Carmen, La Fleur Que Tu M' Avais Jettee

Goldmark - Die Konigin Von Saba

Ponchielli - La Gioconda, act.2

Verdi - La Forza Del Destino, act.4

Puccini - Tosca, act.1,3

Verdi - Rigoletto, act.1

Gounod - Faust, act.3

caruso1.mp3